Allebei vorige week in het nieuws: De uitslag van een wetenschappelijk onderzoek naar het verschil tussen het mannelijk en vrouwelijk brein, en een datingevent in Utrecht voor mannen met baard en vrouwen. Vrouwen zonder baard, mogen we aannemen. Typisch mannelijke en vrouwelijke breinen blijken niet te bestaan, in ieder geval erg zeldzaam te zijn. Dan voel je: er moet een verband met dat baardengebeuren te leggen zijn.
Is een baard soms ook niet echt mannelijk? Natuurlijk wel! Hoe je het ook wendt of keert, een baard is zelfs een soort van bewijs van mannelijkheid. De meeste mannen hoeven het scheren maar even uit te stellen en hopla, daar piept hij al tevoorschijn! Terwijl een vrouw met baard (gelukkig) nogal zeldzaam is. Eigenlijk gaat het dus meer om baardgroei dan om de uiterste consequentie ervan: de baard zelf.
Maar het blijkt ingewikkelder te zijn, tenminste vanuit vrouwelijk oogpunt. Volgens de organisator (namens blikenblooz.nl) van dat baardendatingding (‘Beauty & the beard,’ beast-beard, vat je hem?), Anne de Zoete, had ze ‘meerdere vrouwen’ horen beweren mannen met baarden ‘net een beetje meer man’ te vinden. Omdat baarddragers volgens de dames, en vast ook volgens Anne zelf, ‘iets ruigs en ondoorgrondelijks’ hebben.
Als Anne niet meer had gezegd dan ‘iets ruigs,’ en ‘ondoorgrondelijk’ had weggelaten, dan is er geen speld tussen te krijgen. Je ziet onmiddellijk een wilde Karl-Marx- of haatbaard voor je. Maar ik weet bijna zeker dat Anne veel verder had doorgedacht. Het zit hem juist in die toevoeging ‘ondoorgrondelijk.’ Anne bedoelde ruig van binnen! Alsof die baard in Annes fantasie een onherbergzaam mannelijk innerlijk symboliseert. Woeste natuur.
Vrouwen als Anne smachten naar de ondoordringbare braamstruiken, de puntige rotsen en ruwe zeeën waarmee de mannenziel ingericht is en waarin ze als hulpeloze vrouwen verloren zouden zijn. Als Tarzan niet aan kwam snellen om redding te bieden. Gladgeschoren, wat dan weer een beetje out of character is.
En zo zijn we uitgekomen waar we moesten zijn. Bij het brein, de zetel van de ziel. En daar loopt het dus spaak. De meeste mannen hebben baardgroei, maar zijn ze dan ook ruig van binnen? Niet per se dus! Toch is er hoop voor Anne: die baard staat misschien op een heel andere manier symbool voor mannelijkheid. Om dat te laten zien is een uitstapje nodig naar de vrouwelijke anatomie.
Vrouwen hebben veel grotere borsten dan noodzakelijk. Zolang je er tenminste vanuit gaat dat borsten alleen bedoeld zijn om melk te produceren. Sommige biologen kennen vrouwenborsten daarom een tweede functie toe. Omdat ze er qua vorm en omvang aardig op lijken zouden ze billen symboliseren, wat de erotiserende werking verklaart. Er zit wat in: van welke kant een man ook naar een vrouw kijkt, hij wordt altijd op zijn mannelijke plichten aangesproken. De voortplanting!
Het lijkt een abrupte overgang, maar met een baard is het net zoiets als met borsten. Een beetje baard (geen matje van twee dagen natuurlijk) doet ergens denken aan een penis. Een sik qua vorm aan een lange dunne, een haatbaard aan een korte dikke. Maar het blijft een slappe lul.




